• BIST 113.718
  • Altın 333,482
  • Dolar 6,1479
  • Euro 6,6535
  • Trabzon 9 °C

Futbolun Tarihi Ve Gelişmesi

Futbolun Tarihi Ve Gelişmesi
Futbol oyununun, ilk olarak nerede ve hangi tarihte oynandığı kesin olarak bilinmemektedir.

  Eski Yunanlıların "EPİSKİROS", Romalıların "HARPASTUM", Türklerin "TEPÜK" adını verdikleri tarihi eserlerden Asya'da Çin, Japonya, Hindistan, Afrika 'da Mısır; Amerika'da Meksika, Avrupa'da Yunanıstan, İtalya, Fransa ve İngiltere, değişik kaynaklara göre futbolun ilk oynandığı ülkelerdir.
Tarihi değer taşıyyan birçok eserden ve zamanımıza kadar kalmış olan bazı anıtlardan anlaşıldığına göre futbolun Milattan Önce 3000 Yıllarında Asiya ve Mısır'da kuralsız; el, kol, ayak, hatta rakip ile mücadele şeklinde oynandığı öğrenilmişdir.
 
M.a. 269 Yılında Çin imparatoru Huang- Ti, askerlerine çeviklik kazandırmak için futbol oynatmıştır. Çin efsanelerinde imparator Huang- Ti'nin askerlerinin yuvarlanan meşin bir cismi, yere çakılmış iki direk arasından geçirme mücadelesi verdikleri anlatılmaktadır. Bu oyunun adı Tsu-chu idi. M.a. 255 Yıllarında imparator Chou'nun zamanında buna benzer bir oyunu siviller de oynamaya başlamıştır. Birinci yüzyılın hemen başlarında imparator Chenge-Ti'nin devrinde aynı oyuna ilgi daha da artmış, halk ozanları ilk stad kahramanları için manzumeler, pagotlatın (çok katlı tapmaklar) üzerinden topu aşırtan Hünerbaz Chang-Fu ile topu ayaklarında büyük bir hünerle dolaştıran istediği yere atabilen Wang Ch Son'un inanılmaz başarıları anlatılmaktadır.

Asya Türklerinde Futbol
 thumbnail_photo-2020-01-14-15-43-01-(1).jpg Orta Asiya'da Türklerin futbola verdikleri ad "TEPÜ"tü.
Kaşgarlı Mahmut ünlü eseri Divan-ı Lugat-it Türk-ün 1. cildinde Türklerin yüzyıllar boyunca top oynadıkları ve sporu nasıl yaptıkları yazılıdır. Türklerin futbol oyununa "tepük" adı vermeleri tepmek kelimesindendir.

Timur tarihi adlı kitapta, tepükün Timurlenk devrinde de Türkler arasında oynandığı yazılmıştır. Türklerin bu oyunda kullandıkları toplar ilk dönemde oval kalıplara dökülen İĞ arşağı biçiminde kurşun kitlesinin üzerine keçi kılı ya da keçe sarılmak suretiyle yapılmıştır. Zamanla top değişim görmüş ve sert cisimlere ayakla vurmak yerine, daha yumşak cisimlerle top oynanması tercih edilmiştir. İçi hava ile doldurulmuş, yuvarlakca küçük tulumların bu amaçla kullanıldığı görülür.

İngiltere'de futbol
  Futbolun İngiltere'de ortaya çıkışı aslında büyük bir tartışma konusudur. İngilizler ise, Normanlardan önce kendilerinin bu oyunu oynadığını ileri sürmektedirler. İtalyanlara göre İngiltere'ye futbolu Jül Sezar'ın lejyonerleri götürmüş ve Londra'ya yerleşerek bu oyunu yerli halka öğretmişler. Kaynağı neresi olursa olsun, İngiltere'de 12. yüzyıldan itibaren futbol oynanmağa başlamıştır. Halk da, soylular da bu oyunu çok sevmişler ancak giderek köyler kasabalar arasında büyük bir rekabete ve önemli bir çatışmaya dönüşen futbol bu yüzden 13 nisan 1314 tarihinde Kral Edvard'ın fermanıyla tüm ülkede yasaklanmıştır. Ancak bu yasaklamalar ingilizlerin futbola olan sevgisini ortadan kaldırmamıştır.
 
thumbnail_photo-2020-01-14-15-43-01.jpgZamanla İngiltere'de futbol yaygınlaşmaya ve gelişmeye devam etti. Öyle ki, 17. yüzyılda İngiltere'de krallar futbolu teşvik etmeye başlamışlardır. Bunda İtalya'ya sığınmış olan Kral Charles taraftarı soyluların da rolü olmuştur. Onlar kralla birlikte İngiltere'ye döndükten sonra, İtalya'da gördükleri "Giuoco del Calcio"yu yaymağa çalışmışlar.İngiliz soyluların görüp beğendikleri ve kendi ülkelerine götürdükleri İtalyan futbolu "Giuoco del Calcio" belirli kuralları olan ve günümüz futboluna benzeyen bir oyun şeklidir.
 
Üzerinden yüzyıllar geçmesine rağmen o dönem Türklerin oynadıkları ayak topu ile günümüzün futbolu arasında özdeki benzerlik çok büyükdür.
Haçlı ordularının Küdüs ve Mısır'da bulunduğu yıllarda top, çöğen ve cirit oynayan Türkleri izleyerek, bu oyunları ülkelerine götürmüş olmaları çok önemli bir olasıllıktır.
 
Günümüzde oynanan modern futbol İsa'nın doğuşundan sonra Roma' da askerler arasında oynanan "harpastum" a dayanmaktadır. Romalılar bu oyunu "Episkiros"dan esinlenerek , eski Yunanıstan 'dan almışlardır. Harpastum eski yunancada el topu anlamına gelmektedir. Gerçekten ayakla olduğu gibi elle de oynanabilen bir futbol şeklidir bu. Pilla, Follis ya da Pagonica adı verilen havayla doldurulmuş top sayı bakımından iki eşit takım tarafından çizgilerle sınırlandırılmış bir sahada , karşı takımın koruduğu çizginin ötesine geçirilmeye çalışılmıştır. Oyun sahanın ortasında topun havaya atılmasıyla başlarmış. İki takımın da amacı, önce topu kapmak , sonra da el veya ayak vuruşlarıyla rakip savunma alanına götürmekmiş. O dönem bu amaca ukaşmak için her türlü sürtliğe göz yummuşlar. Tabi hucum edeni her türlü sertlikle durdurmak da savunma yapanın hakkı olarak kabul edilmişdir. Böylece Romalı askerlerin savaş için gerekli yakın mücadele gücü kazandıklarına, manevra yeteneklerini geliştirdiklerine ve savaş taktiklerini daha kolay uyguladıklarına inanmışlar.

Modern futbola doğru
18403300_1378477228906117_4488591776976165206_n-002.jpg  17. yüzyılın ortalarlnda futbol Calcio'ya benzer kurallarla bütün İngiltere'de oynanmaya başlamıştır. Oyun alanı 120x80m. olarak belirlenmişdir. İçi çiçirilmiş hayvan sidik torbası deriyle kaplanmış ve bu top olarak kullanılmıştır. Kaleler ise birer metre aralıkla dikilmiş iki çubuktan oluşturulmuştur. Topun iki direk arasından geçmesinden sonra, elinde balta ile bekleyen görevli sayıları tespit etmek amacıyla kale direklerinden birine her sayı için bir çentik atmıştır.
 
1861'de Kral Charles uşaklardan kurulu bir takım Almarle kontunun u.aklarından kurulu bir takımla karşılaşmıştır. İki takım da efendilerinin armalarını taşıyan özel bir forma giymiş, karşılaşmayı Almarle kontunun uşakları kazanmıştı. Kral galip takıma armağanlarını bizzat vermiştir.Öte yandan soyluların çoçukları da kendilerini geliştirmek amacıyla sarayda ve özel malikanelerde futbol oynamışlardır. Bu soyluların devam ettiği kolejler ise ilk futbol kulüpleri olarak değerlendirilmektedir. Hemen her kolejin koyduğu özel futbol kuralları vardır. Eaton, Harro, Estminster, kuralları, bunların içerisinde en geçerli olanıdır. Ancak bütün kolej kuralları içinde en önemlisi, topun elle tutulamayacağı kuralıdır. Kaleciler dahil, hiç bir oyuncu topu elle tutamayacağı karar altına alınmıştır. Bu dönemde futbol oval topla oynanan rugby ile de karıştırılmıştır. 1823 yılında Willam Webb Ellis, bir makale yayınlayarak rugby'nin giderek futbola dönüşeceğini iddia etmiştir.
 thumbnail_photo-2020-01-14-15-43-02.jpg 1841'de topun biçimi tam anlamıyla bir 'küre' olarak tesbit edilmiş, bazı kurallar üzerinde görüş birliğine varılmıştır. 1848'de mövcut futbol kuralları 'CAMBRİDGE' kuralları adı altında birleştirilmiş ve bu bütünlük ülkede bir futbol standardının oluşmasına yardım etmiştir.
 
Böylece okullararası futbol maçları düzenlenmeye başlanmıştır.1857'de ilk futbol kulübü Sheffield Club kurulmuştur. Modern futbolun doğum tarihi ise 26 ekim 1863 olarak kabul edilmektedir. Bu tarihte 11 kulüp yöneticisi, Londra'da Great Queen Street'd Lincoinum hanı' dakı Free masonun meyhanesinde toplanmış ve Footbaal Association' u (Futbol Birliği) kurulmuştur.
İngilis futbol birliği, bu alanda dünyada kurulan ilk milli federasyondur. Modern zamanda kurulan federasyonlar FİFA (Milletlerarası Futbol Birlikleri Federasyonu) bünyesinde toplanmıştır.

 

  • Yorumlar 0
  • Facebook Yorumları 0
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
    Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Diğer Haberler
  • Futbolun yıldız adayları!18 Şubat 2020 Salı 15:57
  • Türkiye'nin En Hızlı Patencileri Trabzon'da18 Şubat 2020 Salı 15:50
  • Türkiye liglerinin gol kralı Bahattin Köse18 Şubat 2020 Salı 10:23
  • BU MÜCADELE NEFES KESTİ18 Şubat 2020 Salı 10:18
  • Trabzonspor’u Yönetenler Fox TV’de!17 Şubat 2020 Pazartesi 15:54
  • FIRTINA HIZINI KESMİYOR17 Şubat 2020 Pazartesi 15:41
  • Beşiktaş'ın borcu 3 milyar TL'ye yaklaştı15 Şubat 2020 Cumartesi 17:44
  • "Vefa her kuşağa aktarılmalı"15 Şubat 2020 Cumartesi 16:40
  • ''Geleceğin Sporcuları''14 Şubat 2020 Cuma 12:30
  • Avrupa Güreş Şampiyonası'nda milli takım üçüncü oldu13 Şubat 2020 Perşembe 12:31
  • Tüm Hakları Saklıdır © 2007 Kuzey Ekspres | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.