• BIST 90.383
  • Altın 144,263
  • Dolar 3,6117
  • Euro 3,9021
  • Trabzon 9 °C

SOMA FACİASI VE BİR ZİHNİYET SORUNU

Ö. Faruk Altuntaş

            Soma’da yaşanan maden faciası çeşitli yönleri ile tartışılmayı gerektiriyor. ”Bir musibet bin nasihatten evla” olduğu bir kültür ile yetişmiş bir toplum olarak, kendi ellerimizle yarattığımız “musibet” üzerinde durmamız gerekiyor.

            İnsan canı ve sağlığının söz konusu olduğu yerde güvenliğin maliyeti ne kadar önem taşır?

Üretimi arttırmak ve kârı maksimize etmek, tek başına ne kadar amaç değeri taşıyabilir?

İşverenin sorumluluklarının yanı sıra, işletme izni veren Devletin ve çalışmaları kontrolle görevli kurumların sorumluluklarının derecesi ve çeşidi ne olmalıdır?

Çalışanları işyeri yönetimine katacak mekanizmaların oluşturulması durumunda bu tür iş cinayetlerinin yolu kapatılmış olmaz mı?

 Bütün bu ve benzeri konularda tekrar tekrar düşünmemiz gerekmektedir.

                                                      ***

Türkiye’de iş cinayetlerine davetiye çıkartan nedenlerin başında kontrolsüz büyüme yaklaşımı gelir. Zembereğinden boşalmış “vahşi kapitalizmin” kurallarının kontrolsüz şekilde geçerliliğini sürdürmesinin maliyeti ağır olmaktadır.

Artık ne iş güvenliğine bakılır, ne işçi sağlığına özen gösterilir, ne de çevreye verilen zarara dikkat edilir.

Kesilen ve yok edilen ormanlar, kurutulan dereler ve ırmaklar, kirlenen atmosfer ve sular… Hiçbirinin önemi yoktur artık. Varsa yoksa büyüme ve patronların bilançolarındaki şişen rakamlar.

Bu zihniyetle, iş kazaları iş cinayetlerine, üretim ise doğa katliamına dönüşür artık. Şişen rakamlar, yaşamı esir alır.

                                                      ***

İşletmelerin girdi – çıktı tabloları, yasaların ve hükümet uygulamalarının ruhunu oluşturduğu için, Başbakan Erdoğan’ın açıkladığı “İşin fıtratı” artık iş cinayetine dönüşmüştür. Hükümete düşen, zamana yayarak acıyı yönetmektir. Umut tacirliği yapmaktır. Toplumsal öfkeyi kontrol altında tutmaktır. 

Seçim meydanlarında Başbakan Erdoğan’ın başarısı, doğaya dökülen betonların hacmini, asfaltlanan yolların uzunluğunu açıklamaktır artık.  

Rezidanslar, AVM’ler ve rakamlar, rakamlar, rakamlar. Rakamlar içinde boğulan yaşam.

Artık yük haline gelen yaşam standartları; bastırılması gereken çevre standartları, yok edilmesi gereken emek hakları…

İşletmelerin kabaran bilançoları ve girdi–çıktı rakamları o denli önemlidir ki, yargı kararları dahi geçerliliğini yitirmiştir. Ülkenin Başbakanı, yapılmakta olan bir inşaatı durduran yargı kararı için “gelin de uygulayın bakalım” diyebilmekte ve avanesı tarafından çılgınca alkışlanabilmektedir.

                                                   ***

İş cinayetlerinin temel nedenlerinden birisi de kuşkusuz “Taşeron sistemi”.

Taşeron sisteminde, işi alan ana firma, işe el sürmeden belli bir kâr üzerinden işi bir alt firmaya ihale eder. Bu alt firma ya da firmalar da yine işe el sürmeden belli bir kâr marjıyla işi daha alt firmalara verirler. En son aşamada işi gerçekten yapan / yaptıran taşeron firmalar ve bu firmaların çalıştırdığı işçiler, bütün çalışma ve güvenlik standartlarını yok sayarak, sefalet ücretine işi tamamlamak zorunda kalırlar; bir tür yaşam savaşı vererek ayakta kalmaya çalışırlar.

İş cinayetlerinin en büyük nedenlerinden birisi, en üstten aşağıya doğru, taşeronu taşerona kırdıran “taşeron sistemi” ve evine ekmek götürebilmek için kapıda bekleyen işsiz kitlelerin baskısı nedeniyle insanların sefalet ücretine çalışmak zorunda kalmasıdır.

Bu nedenledir ki; 140 dolara mal edilen kömürü 24 dolara mal etmek, iş cinayetlerine rağmen başarı öyküsü olarak anlatılır.

Bu nedenledir ki; madenlerde iş güvenliğini ve işçi sağlığını düzenleyen İLO’nun (Uluslararası Çalışma Örgütü) 176 sayılı sözleşmesi yıllardır imzalanmaz.

Bu nedenledir ki; Dünya Ekonomik Forumunun verilerine göre çevre standartları açısından Türkiye, 145 ülke arasında 85. sırayı işgal eder.

Kısaca ifade etmek gerekirse, Soma faciası, kader değildir; AKP Hükümetinin de taşıyıcısı olduğu zihniyet sorunudur, sistem sorunudur.

                                                                     

  • Yorumlar 0
  • Facebook Yorumları 0
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
    Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu yazıya henüz yorum eklenmemiştir.
Yazarın Diğer Yazıları
YERİN KULAĞI
  • Koray Aydın’ın ekibi!
  • Evetçi 100 MHP’li bulamazlar!
  • Birinci yalnız kaldı!
  • İnternet sitesinin anketi!!
  • K. Ersun Yanal  hayranı medya!
  • Futbol zirvesine Sümer neden gitmedi?
  • Evde yatıp para kazanacaklar!
  • Atatürk karşıtı tarihçiye ödül!
  • MHP’de iki çift bir tek!
  • TFF Trabzonspor’u haraca bağladı!
1/20
Tüm Hakları Saklıdır © 2007 Kuzey Ekspres | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.