• BIST 94.158
  • Altın 257,530
  • Dolar 5,7769
  • Euro 6,5197
  • Trabzon 25 °C

SOVYET TECRÜBESİ VE EŞEKÇE BİR HATA!

Prof. Dr. Yahya Sezai TEZEL

  Yakın çağların çarpıcı olayı "insan kendini düşünmeden, yarattığı değere sahip olmadan ve sebep olduğu zarardan sorumlu tutulmadan sadece ortak genel çıkar için kendini imkanlarını zorlayarak yaratıcı olabilir, çalışır" varsayımına dayanan Sovyet tecrübesi, felaketlerle biten Bolşevik sosyalist deneydir. Bu varsayım iyi toplumun kurulabilmesini yanlış antropolojiye dayandırdığı için aptal bir varsayımdır. İnsan kendi emeğinin, gayretinin, üreticiliğinin, yaratıcılığının yol açtığı kazançları sahiplenmezse gayret göstermez, işi savsaklar, yaratıcı olmaz, yenilik üretemez. İnsana iyi toplumun sadece kendini, ailesini, sülalesini, aşiretini, ümmetini değil ötekileri de düşünmesi, onları da gözetmesini gerektirdiği öğretilebilir. Her kültürde olmasa da buna imkan veren bir kültürde öğretilebilir. Ancak kendini düşünmeden, ailesini, arkadaşlarını, yakınlarını, vatandaşlarını düşünmeden sadece yüzünü görmediği insanların oluşturduğu "insanlık" için çalışması öğretilemez. Sosyalistlik, iktisadi imkanların paylaşılmasında adalet kaygusu anlamında anlamlı olabilir. Bunu aşan birey olarak insan değil kolektif varlık olarak "insanlık"ı yücelten, özel mülkiyeti ve girişimi reddeden, toplumsal mülkiyet aksiyomuna dayalı iktisadi bütünleştirme sisteminde kendini "insanlık" için yok sayarak yüzünü tanımadığı ötekiler için kıçını yırtması, yenilikler yaratması hayali, aptalca bir ütopyadır. Her erkeğin yakışıklı ve baştan çıkarıcı, her kadının güzel ve seks virtüözü olduğu, bütün kaynanaların ve gelinlerin birbirlerine sürekli canım, cicim diyerek çiçek sunduğu bir dünyayı yaratmanın mümkün ve gerekli olduğu ütopyası gibi bir başka ütopik salaklıktır. Sanders de bu salaklardan biridir. Eşekçe bir hata yapıyor. ABD'de ağırlıklı olarak sanayi işçi sınıfında artan işsizliği, çalışabilenlerin reel ücretlerin durağanlaşmasını hatta azalmasını dünya ekonomisinin tarihinde son 50 yıl içinde yaşanan ticaret bütünleşmesi ile ilişkilendirmiyor. Çünkü dünya ekonomisindeki köklü yapısal dönüşümlerin farkında değil. Çünkü "Dünya düzdür" kitabını okumamış. Adam ABD'de bütün büyük AVM'lerde satılan mamül malların neredeyse hepsinin Çin'de, Hindistan'da, Tayvvan'da, vesaire vesaire eski sanayi öncesi ekonomilerde üretildiğini fark etse bile, mesela Çin'in, Hindistan'ın ABD'ye ihraç ettiği mamül malların aslında ABD'deki sanayi işçilerinin reel ücretlerinden çok daha az ücretlerle çalışmaya razı olan Çin ve Hindistanlı sanayi işçilerinin dolaylı olarak ABD faktör piyasalarında Amerikalı sanayi işçilerini işsiz bıraktığının veya ücretlerini aşağı doğru baskıladığının bilincinde değil. Kapitalizm meselesi değil bu. Bu dünya ekonomilerinin bütünleşmesi meselesi. Bu salak güya Marksist olacak. Marks küresel bütünleşme meselesinin farkındaydı ama Sanders farkında değil. 

 

Yazarın Diğer Yazıları
Tüm Hakları Saklıdır © 2007 Kuzey Ekspres | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.