• BIST 106.239
  • Altın 161,217
  • Dolar 3,8713
  • Euro 4,5671
  • Trabzon 13 °C

TAAHHÜT EDİLEN SERMAYENİN ÖDENMEMESİNİN“TRANSFER FİYATLANDIRMASI YOLUYLA

Mustafa Güler

    Türk Ticaret Kanununa göre, sermaye taahhüt borcunu yerine getirmemiş olan ortağın ortaklıktan hemen veya hiç çıkarılmaması durumunda, şirket lehine bir temerrüt faizi ortaya çıkmaktadır. Sermaye taahhüt borcunu yerine getirmemiş olan ortağın şirkete koymayı taahhüt ettiği ancak vadesinde ödemediği tutara isabet eden ve TTK uyarınca yasal bir zorunluluk olarak şirket tarafından hesaplanması ve aranması gereken bir faiz geliri söz konusudur. Diğer bir deyişle, TTK uyarınca ortaktan ayrı bir kişiliği olan şirket lehine hesaplanması gereken ancak aralarındaki ortaklık ilişkisi sebebiyle hesaplanmayan faiz geliri dolayısıyla Kurumlar Vergisi Kanununda düzenlenmiş olan transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç kapsamında değerlendirilmesi gereken bir işlem söz konusudur.
Türk Ticaret Kanunu’nun 128’inci maddesinde ortaklar için “sermaye koyma borcu” ifadesi kullanılmak suretiyle bu tutarın ortaklar için bir borç niteliği taşıdığı, şirket açısından ise bir alacak olduğu kanunen açık bir şekilde ifade edilmiş durumdadır. Bu bağlamda, sermaye taahhüt borcunu yerine getirmemiş olan ortağın ortaklıktan çıkarılmamış olması ve şirket tarafından TTK uyarınca aranması gereken temerrüt faizinin işletilmemesi, aslında ortaktan ayrı bir kişiliğe sahip olan şirketin tasarrufuna bırakılması gereken tutarın aralarındaki ilişki sebebiyle ortak tarafından kullanılması sonucunu doğurmaktadır.
Bu durumda ise şirket tarafından ortağa sunulan bir finansman hizmetinin olduğu aşikardır. Zira, bu tutar, TTK hükümlerine göre ortak açısından bir borç, şirket açısından ise bir alacak olarak tanımlanmakta ve bu yüzden de temerrüt faizinin ödenmesine hükmedilmektedir.
Bu işlem, TTK uyarınca kurulmuş olan bir A.Ş. ile bu şirketin ortakları arasında gerçekleşmiş olacağından, KVK’nın 13’üncü maddesinin 2’nci fıkrası hükmünde belirtilmiş olan ilişkili kişilerle yapılmış olmaktadır.
Bu işlem sonucunda şirket yasal olarak talep edebileceği bir faiz gelirini talep etmemekle, KVK’nın 13’üncü maddesinin 2’nci fıkrası hükmünde belirtilmiş olan “emsallere uygunluk ilkesi” ne aykırı olarak fiyat veya bedel tespiti yapılmış olmaktadır.
Bu işlem nedeniyle, TTK uyarınca şirket tarafından hesaplanması gereken ancak talep edilmemiş olan faiz geliri nedeniyle şirketin ödeyeceği kurumlar vergisi açısından hazine zararı doğabilir.
Bu bağlamda, sermaye taahhüt borcunu yerine getirmemiş olan ortağın ortaklıktan hemen çıkarılması diğer bir ifadeyle ticaret mevzuatındaki sermaye taahhüt borcunun ödeme süresinin geçmesi ile ortağın ortaklıktan çıkarılması arasında belirli bir sürenin olması veya ortaklıktan hiç çıkarılmamış olması durumunda şirket tarafından TTK uyarınca aranması gereken temerrüt faizinin işletilmemesi durumunda, konusunun transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı kapsamında değerlendirilmesi ve hazine zararı şartı da var ise faiz işletilmesi gerekmektedir. Bu hususun transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı kapsamında değerlendirilmesine karşı çıkan görüşlerde mevcut olmakla birlikte, şirket ortaklarının taahhüt ettikleri sermayeyi süresi içinde ödemeleri bu risklerle karşılaşmalarını engelleyecektir.

 

  • Yorumlar 0
  • Facebook Yorumları 0
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
    Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu yazıya henüz yorum eklenmemiştir.
Yazarın Diğer Yazıları
Tüm Hakları Saklıdır © 2007 Kuzey Ekspres | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.