29.11.2021, 10:06

Dünya CBS Günü

Coğrafi Bilgi Sistemleri’nin kısaltması olan CBS, günümüzde yaşamımızın her anında istifade ettiğimiz bir bilgi sistemidir. Bu konuda farkındalığı artırmak amaçlı tüm dünyada kasım ayı içerisinde kutlanan “Dünya CBS Günü”nü Harita Mühendisliği meslek disiplininin de temel uğraşı alanları arasındadır.

Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS), dünya üzerindeki sosyal, ekonomik, çevresel vb. sorunların çözümüne yönelik konuma dayalı karar verme süreçlerinde, kullanıcılara yardımcı olmak üzere, coğrafi verilerin; toplanması, depolanması, işlenmesi, yönetimi, mekânsal analizi, sorgulaması ve sunulması fonksiyonlarını yerine getiren donanım, yazılım, personel, coğrafi veri ve yöntem bütünüdür. Verilerin bir bilgi sistemi ortamında coğrafi koordinatlarıyla birlikte tutulmasıdır. Bilgisayar ortamında depolanıp güncellenen bu veriler ile CBS, kullanıcılarına karşılaşılan sorunlara ve sorulara daha hızlı ve doğru kararlar vermesi sağlanır.

CBS alanında yapılmış uygulamaların ve CBS başlangıcının tarihsel sürecine baktığımızda ilk olarak, 1832’de Charles Picquet’in Paris’in 48 ilçesinde kolera salgınını haritalaması, ardından 1854’te İngiliz Doktor John Snow’un Londra’da kolera nedeniyle artan ölümleri göstermek için aynı prensipte harita oluşturarak mekânsal olarak salgının kaynağını tespit edip sorunun önüne geçmesi şeklindeki çalışmalara dayanmaktadır. Bu çalışmaların CBS kavramı olarak geliştirilmesi 1960’lı yılların başında itibaren tanıtılıp, ilerleyen yıllarda yeni bir disiplin olarak araştırılması şeklinde olmuştur. Kanada, doğal kaynaklarının yönetilebilir envanterinin oluşturulması için Kanada hükümeti tarafından görevlendirilen Roger Tomlinson, tüm doğal kaynak verilerini bilgisayar kullanarak birleştirebilmeyi düşünmüştü. Bu düşüncesini gerçekleştirerek büyük boyutlardaki veriyi depolayıp işleyebilmek için otomatik bilgi işlem sistemini oluşturdu ve bu sistemi CBS olarak adlandırdı. Roger Tomlinson’ın Kanada Coğrafi Bilgi Sistemleri’ni planlamak, başlatmak ve geliştirmek için yaptığı bu çalışmalar 1963’te ilk bilgisayarlı CBS'lerinin öncüsü olarak adlandırıldı.

Bu süreci 80’lerin başından itibaren piyasaya sürülen ticari masaüstü yazılımları izledi. Günümüzde ise özellikle bilgisayar teknolojisinde yaşanan gelişmelere bağlı olarak Coğrafi Bilgi Sistemleri ve Teknolojileri’nde web ve mobil platformlarda da büyük gelişmeler göstermiştir. CBS yazılımlarının Türkiye pazarına girişi 1990’lı yıllarda özellikle Windows 95 sürümü sonrası masaüstü CBS programlarıyla yaygınlaşmış ve 2000'li yıllar sonrasında kurumsal CBS sistemleriyle yayılmaya başlanmıştır.

Ülkemizde Kent, İmar, Orman, Karayolları, Arazi, Tapu ve Kadastro, Lojistik, İç Güvenlik Bilgi, Araç İzleme, Trafik, Kampüs, Deprem, Harita ve Toprak Bilgi Sistemi gibi alanlarda yaygın kullanımı olan coğrafi bilgi sistemleri görüldüğü üzere kentsel yaşamın pek çok alanında yaşamımıza kolaylıklar sağlamakta ve kentsel yaşam kalitesinin yükseltilmesine olumlu katkılarda bulunmaktadır. Sağlıktan ulaşıma, güvenlikten ekonomiye hayatımızın her alanında konuma dayalı bilgi sistemleriyle oluşturulan harita ürünleri ve internet üzerinden harita sağlayıcıların hızlı gelişmesiyle birlikte her gün milyonlarca kullanıcının hizmetine sunulmaktadır. Çoğumuzun farkında olmasa da artık aldığımız birçok hizmetin altyapısını Coğrafi Bilgi Sistemleri oluşturmaktadır. Araçlarımızda, cep telefonlarımızda, tabletlerimizde, ulaşım halinde tarafımıza sağlanan konum verisine dayalı tüm bilgilendirmelerle tüm kamu kurumlarından sağladığımız hizmetlerin her birinin altyapısında CBS bizlere hızlı ve doğru bilgi sunumu gerçekleştirmektedir. Kısacası CBS HAYATTIR.

Yorumlar (0)
Namaz Vakti 18 Ocak 2022
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
6
parçalı bulutlu