10.08.2021, 14:43

'Tonya'da ölsek cenazemize kim gelecekti!'

1948’in sıcak bir ilkbahar sabahı…

Trabzon Atapark Meydanı’nda toplanan kalabalık Simban ve Lebeşin 'halka açık idam' infazına tanıklık etti.

1948-yilinda-idam-edilen-simban-ve-lebes.jpg

Simban lakaplı Yusuf B. ve Lebeş lakaplı Mehmet A. Tonyalı iki arkadaş.

Dönemin zor koşuları iki arkadaşı çevrede haraç almaya, soygun yapmaya yönlendirir.

O dönem Vakfıkebir’e bağlı, Tonya nahiyesinde yaşayanlara sıkıntılar yaşatan iki arkadaş zaman zaman kolluk kuvvetlerinin baskısıyla önleri kesilmeye çalışılır.

Bazı faili meçhullerde, birçok soygunlarda kulaktan kulağa Simban ve Lebeşi’in ismi ön plana çıkar. 

Zaman zaman, cezaevine konulan iki arkadaş cezalarını çekip tahliye olduktan sonra soyguna ve yağmaya devam ederler.

Simban ve Lebeş, Vakfıkebir’de girdikleri bir kavgada Lebeş parmağından yaralanır. Doktora götürülen Lebeşin parmağı pansuman edilir. Sargı bezi ile sarılır.

Aynı gün Tonya’ya dönmek için yola çıkan iki kafadar, Karasu köyüne geldiklerinde yol üzerinde bulunan yarı kahve yarı bakkal olan Kavaz lakaplı Ahmet S.’nin işyerinde mola verirler.

İşyerini soymayı kafaya koyan iki kafadar, havanın kararmasını bekler. 

Gece geç saatlerde işyerinin soyulmakta olduğunu fark eden Kavaz, Simban’a ve Lebeş’e karşı koyar. Aralarındaki kavga bir süre devam eder. Kavaz’ın pes etmeyeceğini anlayan iki arkadaş silahlarını çeker Kavaz’a ateş ederler. Yerde can çekişen Kavaz’ı olay yerinde bırakarak Tonya’ya kaçarlar.

Gün ağarınca acı bilanço ortaya çıkar.

Yerde kanlar içinde yatan Kavaz, çoktan hayatını kaybetmişti.

Olay yerine gelen kolluk kuvvetleri işyerinde delil toplar.

Yerde Lebeş’in parmağına sarılı bezi bulan ekipler için cinayeti çözmek zor olmaz. Sargı bezinden yola çıkan ekipler, kime ait olduğunu kısa sürede çözerler.

Tonya dağlarında saklanan Simban ve Lebeş’in yakalanması için Tonya’ya müfrezeler sevk edilir. Kısa sürede kıskıvrak yakalanan iki kafadar Trabzon’da yargılanmak için cezaevine konulur. Haklarında birçok iddia olan Simban ve Lebeş üzerlerine atılı suçlardan kurtulamaz.

İşledikleri suçların ürkütücülüğü hâkimin kalemini kırmasına neden olur.

tbmm-idam-kararlari.jpg

Haklarında idam kararı verilen Simban ve Lebeş birkaç gün cezaevindeki hücrelerinde bekletilirler.

Sıcak rüzgârların estiği bir ilkbahar sabahında idam edilmek için hücrelerinin kapısı açılır. Cezaevi müdürü, dava hâkimi, doktor, zabıt kâtibi, imam ve gardiyanlar kapıda beklemektedir.

İdam edileceğini bilen Simban, bağırıp çağırsa da zorla askeri kamyonete bindirilir. Ardından hücresinden çıkarılan Lebeş aynı araca konulur.

Sabahın erken saatleri, gün neredeyse ağarmak üzere…

Askeri kamyonetle Atapark’ta, darağacının kurulduğu meydana getirilirler.

Şimdiki Trabzon Valilik binasının yanında bulunan Emniyet Müdürlüğü binasının yerindeki meydan çam ağaçlarıyla çevrili kocaman bir alandır.

Baş cellat ve yamağı meydanda hazır bekliyorlardı.

Askeri kamyonetten indirilip darağacına götürülen Simban, Lebeş’e dönerek, “Senin yüzünden asılacağız, rahat dursaydın da idam edilmeseydik ne olurdu!...” der.

Gayet soğukkanlı ve alaycı bir tavırla Simban’a dönen Lebeş, “Ula Tonya’da ölsek cenazemize kim gelecekti! Baksana, bütün Trabzon bizi seyredecek, bizi konuşacak...” diye seslenir.    

Arka arkaya idam sehpasına çıkartılan Simban ve Lebeş baş cellattın urganı boyunlarına geçirip sehpayı tekmelemesiyle başları boyundan bir anda yana bükülür.

İdam sehpasının yanı başında bekleyen hekimin, kati ölüm raporunun ardından idamların gerçekleştiği zabıtlara geçer.

İdam sehpasında sallandırılan Simban ve Lebeş’in cesetleri 3 gün boyunca darağacında bekletilir.

O dönem Tonya’dan Trabzon’a gelen vatandaşlar, Atapark Meydan’ında Simban ve Lebeş’in darağacında asıldığına tanıklık ederler.

Üç gün sonra belediye görevlileri tarafından darağacından indirilen cesetler Trabzon’da belediye mezarlığında toprağa verilir. 

Yorumlar (1)
Lokman yıldız 5 ay önce
Eksik yazmışsın hani üçüncü kişi ondan niçin bahsetmedin . Namın tuttu Tonyayı sözü üçünçü kişiye ait.
Namaz Vakti 24 Ocak 2022
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
5
parçalı bulutlu