21.09.2021, 08:26

VERGİ AF DÜZENLEMESİNDE YENİDEN DEĞERLEME

7326 sayılı Kanunla, VUK’un geçici 31’inci maddesinde yapılan yeni düzenlemeler çerçevesinde, taşınmazların ve amortismana tabi iktisadi kıymetlerin yeniden değerlenmesine yeniden imkan sağlanmıştır. Getirilen düzenleme uyarınca, yalnızca taşınmazlar değil, ATİK’ler de yeniden değerleme kapsamına alınmıştır.

Türk Medeni Kanununun 704’üncü maddesinde; 

Arazi, Tapu siciline ayrı sayfaya kaydedilen bağımsız ve sürekli haklar, Kat mülkiyeti kütüğüne kayıtlı bağımsız bölümler taşınmaz olarak sayılmıştır.

ATİK’ler ise işletmede bir yıldan fazla süreyle kullanılan ve yıpranmaya, aşınmaya veya kıymetten düşmeye maruz bulunan tesis, makine ve cihazları, alet, edevat, mefruşat, demirbaş gibi kıymetleri ifade etmektedir.

Taşınmaz niteliğinde olan ancak amortismana tabi olmayan boş arsa ve araziler de yeniden değerlemeye tabi tutulabilir.

Yeniden değerleme yapılması zorunlu olmayıp, kapsama giren mükelleflerin tercihine bırakılmıştır. Dileyen mükellefler bilançolarında kayıtlı taşınmazları ve ATİK’leri yeniden değerlemeye tabi tutmayabilirler.

Ayrıca, yasal defter kayıtlarında yer alan taşınmazların veya ATİK’lerin tamamı veya bir kısmı için bu uygulamadan yararlanılabilir.

YENİDEN DEĞERLEME YAPMA SÜRESİ:

Mükellefler, 7326 sayılı Kanunun 11’inci maddesinin yürürlüğe girdiği tarih olan 09/06/2021 tarihi itibarıyla yasal defter kayıtlarında yer alan taşınmazları ve ATİK’leri ve bunlara ait amortismanlar esas alınmak suretiyle 31/12/2021 tarihine kadar yeniden değerleme işlemini yapılabilecektir.

Yeniden değerlenme yapılırken, Vergi Usul Kanunun 272’nci maddesi uyarınca maliyet bedeline intikal ettirilen giderler ile 163 ve 334 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğleri uyarınca maliyet bedeline dâhil edilen kredi faizleri ve kur farkları da dikkate alınacaktır. Ancak, söz konusu kredi faizleri ve kur farkları için yeniden değerleme, parçalı olarak yapılacaktır.

YENİDEN DEĞERLEMEYE SONUCU OLUŞACAK FON HESABI:

Yeniden değerleme neticesinde taşınmazların ve amortismana tabi iktisadi kıymetlerin değerinde meydana gelecek değer artışı, yeniden değerlemeye tabi tutulan taşınmazların ve amortismana tabi iktisadi kıymetlerin her birine isabet eden değer artışları ayrıntılı olarak gösterilecek şekilde, bilançonun pasifinde özel bir fon hesabında gösterilmelidir. Söz konusu özel fon hesabı olarak, Tek Düzen Hesap Planı uyarınca öz kaynaklar grubunda yer alan “522 – Maddi Duran Varlık Yeniden Değerleme Artışları” hesabı kullanılmalıdır.

Fon hesabına alınan ilgili tutar üzerinden, % 2 oranında vergi hesaplanacaktır.  Anılan % 2’lik verginin, değerleme işleminin yapıldığı tarihi izleyen ayın sonuna kadar bir beyanname ile bağlı olunan vergi dairesine beyan edilmesi ve ilk taksitinin beyanname verme süresi içinde, izleyen taksitlerin beyanname verme süresini takip eden ikinci ve dördüncü ayda olmak üzere üç eşit taksitte ödenmesi gerekmektedir. Buna göre değerleme işleminin yapılacağı son tarih 31 Aralık 2021 olduğuna göre değerleme nedeniyle hesaplanan verginin ilk taksitinin 31 Ocak 2022, ikinci taksitinin 31 Mart 2022, üçüncü taksitinin ise 31 Mayıs 2022 tarihine kadar ödenmesi gerekmektedir.

YENİDEN DEĞERLEMEYE TABİ TUTULAN KIYMETLERDE AMORTİSMAN UYGULAMASI VE KIYMETLERİN SATIŞI:

Mükellefler yeniden değerlemeye tabi tutulan taşınmazları ve amortismana tabi iktisadi kıymetleri için amortismanı, yeniden değerleme sonrasında bulunan değerler üzerinden ayırmaya devam edecektir. Buna göre, yeniden değerlemeye tabi tutulmuş ve üzerinden amortisman ayrılan taşınmazlar ve amortismana tabi iktisadi kıymetler için yeniden değerlenen tutarlar üzerinden amortisman ayrılmalıdır. 

Yeniden değerlemeye tabi tutulan taşınmazların ve amortismana tabi iktisadi kıymetlerin satılması halinde satış kazancı yeniden değerlenmiş tutarlar üzerinden hesaplanacaktır. Bir başka ifadeyle, ilgili taşınmazların ve amortismana tabi iktisadi kıymetlerin değerine ilave edilen yeniden değerleme farkları, maliyet olarak dikkate alınacaktır. Eğer, Kurumlar Vergisi Kanununun 5. maddesinde belirtilen % 50’lik taşınmaz satışı istisnasına ilişkin koşullar sağlanıyorsa, istisna kazanç tespit edilirken de, yeniden değerleme farklarının maliyet olarak dikkate alınacağı tabiidir.

Ayrıca, anılan taşınmazların ve amortismana tabi iktisadi kıymetlerin satılması yahut bir şekilde elden çıkartılması halinde, pasifte özel bir fon hesabında izlenen tutarlar, herhangi bir şekilde kurum kazancıyla ilişkilendirilmeyecektir. Yani satış kazancına eklenmeyecektir. Bu durumda, fon hesabı kayıtlarda kalmaya devam edecektir.

Yorumlar (0)
Namaz Vakti 01 Aralık 2021
İmsak 05:49
Güneş 07:19
Öğle 12:15
İkindi 14:39
Akşam 17:01
Yatsı 18:26
11
kısa süreli yağmur